Categorie: Nieuws

Eigen intern onderzoek loont?! En voor wie?

In Het Financieele Dagblad van 4 juni 2019 pakken FIOD en OM breed uit: “Justitie laat fraudeonderzoek vaker over aan advocaten van bedrijven zelf”, en ‘In de ideale situatie is onderzoek van de Fiod niet eens meer nodig’”. Advocaten bij grote kantoren als De Brauw, Allen & Overy, Nauta Dutilh en Houthoff onderschrijven dat samenwerking met justitie en opsporing goed mogelijk is en tot effectieve en efficiënte afdoening kan leiden. Samenwerken, of meewerken, hoe je het ook noemt, het klinkt in eerste instantie wat vreemd in de strafrechtelijke context waarin ultieme onafhankelijke waarheidsvinding voorop staat.

Toch liggen hier interessante mogelijkheden, ook op aan het strafrecht verwante toezichtrechtelijke terreinen zoals bijvoorbeeld belastingen, Wwft en Wft. Een sterke compliance vereist immers het daadwerkelijk oplossen van problemen; afwachten en hopen dat niemand er achter komt, is geen optie meer. Het is zaak om snel de risico’s rondom een probleem in beeld te krijgen en daarop regie te nemen. Dat is niet alleen in het belang van opsporingsdiensten, toezichthouders of justitie, maar vooral ook voor de organisatie zelf.

Het motto van De Bont Onderzoeken is daarom: de feiten bepalen de regie.

Risico’s en balans zoeken

Dat er risico’s zijn als onderzoeken onvoldoende zorgvuldig worden uitgevoerd, dat moge ook duidelijk zijn. Zie bijvoorbeeld een NRC artikel van 9 december 2016: “Somsen [Marnix Somsen, advocaat bij De Brauw’] legt uit dat als je het aan Amerikaanse juristen overlaat, het meestal neerkomt op het gunstig stemmen van de autoriteiten. Dat neemt extreme vormen aan. Tijdens de interne onderzoeken worden medewerkers van hoog tot laag onderworpen aan kruisverhoren. Miljoenen documenten en e-mails worden doorgespit. Vaste routine is ook alvast maatregelen te treffen, zoals het op de schop nemen van de compliance-afdeling en het aanscherpen van het risicomanagement. Wat ook nog weleens helpt: een praktijk die ze in de VS throwing people under the bus noemen, oftewel aangifte doen tegen medewerkers die op enige manier betrokken zijn. Het idee is dat wie braaf meewerkt en zijn leven betert, kan rekenen op een mildere behandeling. Somsen heeft daar ernstige bedenkingen bij.”

Daarnaast is ook de evenwichtigheid van het onderzoek een aandachtspunt. Het is bijna een vanzelfsprekendheid, maar toch: bij een intern onderzoek kan niet alleen worden gekoerst op klokkenluiders of getuigen die zichzelf komen melden, maar dient ook actief onderzoek te worden verricht om aangedragen scenario’s te verifiëren en te falsificeren. De waarheid is breder dan het wenselijke scenario. De schade die een eenzijdig onderzoek kan aanrichten aan organisaties en (ontslagen) personen is immens. Het ligt dan ook voor de hand om als bedrijf vanuit goed werkgeverschap de verantwoordelijkheid te nemen om iedere betrokkene in het onderzoek van een eigen advocaat te voorzien.

Het is dus zoeken naar een balans en dat levert ongetwijfeld in de toekomst nog het nodige ‘gepolder’ op tussen FIOD en OM enerzijds en de verdachten (verdachte bedrijven meestal) anderzijds. Enkele kaders zijn inmiddels wel duidelijk, zo lezen we in het FD: FIOD en OM dienen goed inzicht te hebben in hoe het onderzoek is uitgevoerd, en dat onderzoek dient niet alleen juridisch te worden aangevlogen, maar ook accountants-technisch. Dat zijn minimale processuele kaders waar nog de nodige ontwikkeling in is te verwachten, ook vanuit de optiek van bescherming van de rechten van potentiële verdachten, waaronder werknemers.

Complicaties

Complicerende factoren zijn, voor zowel de betrokken organisaties als de relevante overheidsinstanties, dat er geen harde juridische kaders zijn. De zorg bestaat nog steeds dat een bedrijf diepgaand onderzoek uitvoert, alle bewijs tegen zichzelf op tafel legt, en vervolgens aan de wolven wordt overgeleverd. Dat kan ook gelden voor in het onderzoek betrokken medewerkers van het bedrijf. De ‘hoop’ op een buitengerechtelijke afdoening (transactie en schikking) is immers slechts een hoop, geen zekerheid. Noch het OM kan dat beloven, noch wet- of regelgeving bieden daarvoor zekerheden, en laat staan dat eventuele buitenlandse autoriteiten zich gebonden hoeven te achten aan wat er in Nederland gebeurt. Dit wil overigens niet zeggen dat er geen – voorzichtige – stappen worden gezet, zoals bijvoorbeeld het congres in februari over ‘dealen met ondermijningsdelicten’ waarin werd besproken of in Nederland vonnis- of procesafspraken bij dit soort delicten, waaronder dus ook fraudedelicten, geëffectueerd zouden kunnen worden.

Een tweede complicerende factor is van meer praktische aard: anders dan in bijvoorbeeld de Verenigde Staten is er in Nederland relatief weinig personele uitwisseling tussen overheid en bedrijfsleven op het gebied van opsporing en toezicht. Dat maakt de kloof tussen de beide werelden groot en alleen al om die reden is het goed dat de advocaten die in het FD aan het woord komen hun oprechte best doen om zich in te leven in de wensen en behoeften van het OM. Organisaties die in de knel zitten hebben immers grote behoefte aan een opsporings- of toezichthoudersbril die hen helpt risico’s in te schatten en te managen.

Een laatste complicerende factor is zo mogelijk nog praktischer: eigen intern onderzoek is in de in het FD beschreven vormen langdurig en schreeuwend duur. Dat hangt enerzijds samen met de omvang van de problematiek en de omvang van de bedrijven, anderzijds ook met de onzekerheid in wensen en verwachtingen over en weer waardoor Rupsje-Nooitgenoeg-neigingen gaan ontstaan. Ook daar zijn nog wel de nodige mouwen aan te passen. Uiteindelijk is ‘recht doen’ ook op toezichtrechtelijk en strafrechtelijk vlak immers een kwestie van regie en strategie, en van strategische beslissingen nemen en durven nemen. Daar past ook bij dat op strategische punten vanuit besturen van organisatie context wordt verstrekt en niet alleen wordt gekoerst op ‘wat er te vinden valt in de systemen’. Dat dat in eerste instantie in vertrouwelijkheid met de interne onderzoeker plaatsvindt spreekt voor zich, maar de strategische stap om naar buiten te treden richting een toezichthouder of opsporingsinstantie hoeft niet altijd pas na het jarenlang doorspitten van miljoenen documenten.

De Bont Onderzoeken

Al met al schetsen FIOD en OM in het FD een ontwikkeling die naar verwachting in de nabije toekomst verder uitgewerkt zal worden, niet alleen binnen het strafrecht bij grote corruptie-gerelateerde onderzoeken, maar ook daar buiten. Een proactieve houding helpt om grip op zaken te houden, en De Bont Onderzoeken kan daarbij ondersteunen, zowel als u onderzoek wilt uitvoeren of uw medewerkers in een onderzoek van een eigen advocaat wilt voorzien.

De vierde ‘Dag van de belastingadviseur’

Op dinsdag 16 april jl. organiseerde De Bont Advocaten voor de vierde keer de ‘Dag van de belastingadviseur’ in het sfeervolle Paushuize te Utrecht. Het thema was ‘aandacht van overheid = aandacht intern?!’. De dag liet zien dat de nieuwe Wwft-regels bevestigen hoe belangrijk het is om interne compliance processen op orde te hebben. Het helpt daarbij heel erg om binnen de organisatie open te discussiëren over dossiers waarin een ‘niet pluis’ gevoel bestaat en hierbij tijdig op de ‘stop’ knop te drukken en de eigen positie als adviseur kritisch te bepalen.

Dit maal hebben een viertal sprekers – vanuit verschillende werkvelden – het woord gekregen:

Mr. Marijke Kapteijn (directeur van het Bureau Financieel Toezicht)

Mr. Nico Zwikkers (oprichter van Zwikker Compliance Associates)

Drs. Angela Hofman (compliance officer bij Van Oers Accountants en Belastingadviseurs)

Mr. Annabel Vissers (advocate bij De Bont Advocaten)

Marijke Kapteijn trapte af namens het Bureau Financieel Toezicht. Zij is uitvoerig ingegaan op de manier waarop toezicht wordt gehouden op de nieuwe Wwft-regels. Soms is er een concreet signaal op basis waarvan een toezichtsbezoek wordt gepland, soms is het BFT meer thematisch op een bepaald gebied ‘awareness’ aan het kweken door middel van vragenbrieven en eventueel een vervolg toezichtsbezoek. In de kern genomen was haar boodschap dat de adviseur bij cliëntonderzoek, cliëntmonitoring en gedurende de advieswerkzaamheden tijdig op de zogeheten STOP-knop moet drukken om zo het ‘spel’ stil te leggen als er een ‘niet pluis’ gevoel ontstaat. Maar, wanneer dient zo een moment zich aan? Aan de hand van een ‘uit het leven gegrepen’ casus is een welkome invulling gegeven aan deze vraag.

Nico Zwikker dook vervolgens met de aanwezigen de wereld van de financiële instellingen in. Hij besteedde aandacht aan de integriteitsrisico’s waar financiële instellingen mee te maken hebben op AML- en sanctiegebied, zowel binnen als buiten Nederland. De recente ING-strafzaak vormt in dit verband het schoolvoorbeeld van hoe deze risico’s zich kunnen manifesteren en hoe zij ook in Nederland gesanctioneerd kunnen worden. De zaak vormt daarmee een wijze les voor de financiële sector. Ook de adviessector kan dergelijke handhaving tegemoet zien. Afsluitend ging Nico in op de vraag hoe de adviessector baat kan hebben bij een ‘systematische integriteitsrisico analyse’ (Sira), een instrument dat in de financiële sector al gemeengoed is. Zo biedt het de mogelijkheid tot sturing van gedrag, zelfreflectie, awareness en kennisoverdracht.

Angela Hofman sloot naadloos aan op het onderwerp van de Sira en lichtte toe hoe deze een belangrijke rol kan spelen in het kader van de te vervullen Wwft-verplichtingen. In de praktijk van Van Oers is de Sira ingezet en een waardevol instrument gebleken. Tijdens een dergelijke analyse is het belangrijk (wwft)risico’s te onderkennen, beheersmaatregelen te treffen, alsook een inschatting te maken van welke risico’s al dan niet aanvaard worden (‘risk appetite’). Het publiek werd aan de hand genomen door de verschillende fasen, te weten: de offerte fase, de klantacceptatie en -continutatie alsmede de opdrachtacceptatie. Daarbij werd inzicht gegeven in de wijze waarop de processen bij Van Oers zijn ingericht conform de Wwft- en andere verplichtingen, alsook de gevolgen van een melding. Het creëren van kennis en awareness onder de medewerkers, zoals het delen van praktijkvoorbeelden of een doeltreffend onboarding programma, is daarbij voortdurend van belang.

Tenslotte heeft Annabel Vissers met concrete voorbeelden laten zien wat het voor de praktijk betekent dat de Wwft ‘principle-based’ is en er geen vastomlijnd stappenplan bestaat dat in alle gevallen afgelopen kan worden bij een ‘niet pluis’ gevoel. Om de aanwezigen daarom meer gevoel te geven bij de te maken day-to-day afwegingen, zijn de concrete voorbeelden in de vorm van stellingen behandeld. Deze stellingen werden vanuit de gebundelde expertise van ook de andere inleiders belicht en dit zorgde voor een levendig debat met de zaal.

De dag is uiteraard afgesloten door middel van een gezellige borrel, die in de prachtige Balzaal van het Paushuize, en op het terras van de daaraan grenzende binnentuin plaatshad.

Wij kijken terug op een waardevolle vierde editie van “De dag van de Belastingadviseur”.

Namens iedereen bij De Bont Advocaten:

Graag tot volgend jaar!

De Bont Onderzoeken is live!

Met trots informeren wij u dat wij met De Bont Onderzoeken (DBO) zijn gestart! Wij zijn enthousiast over de nieuwe advisering die wij u hiermee kunnen bieden op ons expertisegebied.

De Bont Onderzoeken vormt een waardevolle aanvulling op de bijstand die De Bont Advocaten u biedt bij bestuursrechtelijke conflicten met de Belastingdienst en andere toezichthouders alsmede op fiscale en white collar strafzaken. Kennis van feiten geeft regie. De filosofie van De Bont Onderzoeken is dat de feiten worden bezien door en onderzocht met een toezichthouders- of opsporingsbril.

Een intern onderzoek door De Bont Onderzoeken stelt u in staat tot strategie- en besluitvorming. Door de regie te behouden kunnen er beheersmaatregelen worden getroffen, zoals aanpassing van interne processen. Ook kan een strategie worden ontwikkeld om de mogelijke misstand zo snel en effectief mogelijk op te lossen. U krijgt hiermee control, inzicht in eigen handelen en meer tempo in het onderzoek.

De Bont Onderzoeken levert maatwerk en werkt vanuit een gefaseerde onderzoeksbenadering. Deze opzet betekent voor u: periodieke rapportages en beslismomenten over vervolgstappen.

De strategische meerwaarde van een onderzoek door De Bont Onderzoeken komt naar voren in een breed scala van situaties. DBO kan bijvoorbeeld worden ingeschakeld voorafgaand aan alsook tijdens een lopend strafrechtelijk of bestuursrechtelijk onderzoek van de FIOD, de Belastingdienst of andere toezichthouders.

  • Is uw onderneming en personeel verdachte van een strafrechtelijk onderzoek? Wij maken met de aanwezige data een feiten-analyse die als basis kan dienen voor het bepalen van een strategie.
  • Heeft de Belastingdienst aangekondigd een controle te willen doen, maar vermoedt u dat van een reguliere, periodieke controle geen sprake is? Wij brengen de potentiële risico’s met u op voorhand in kaart, zodat u daarop kan anticiperen.
  • Bent u adviseur of accountant en hebt u fraude geconstateerd bij een cliënt? Wij vervullen in dat geval een klankbordfunctie om de bekende feiten in het licht van een eventueel fraudepatroon te duiden en wij adviseren op het gebied van Wwft.

In deze en andere situaties onderzoekt De Bont Onderzoeken de feitelijke en juridische positie, zodat vervolgens een strategie kan worden bepaald om de negatieve consequenties voor u beheersbaar te maken en zo mogelijk te mitigeren. Helderheid over de feiten geeft u meer control en kan tot een voortvarender afwikkeling leiden.

Meer informatie over De Bont Onderzoeken? Zie de website of neem met ons contact op.

 

Kantoortuin niets voor jou?!

Heb jij kennis en kwaliteit hoog in het vaandel? Wil jij je ontwikkelen tot superspecialist op het gebied van het fiscale (straf)procesrecht? Past werken in een kantoortuin niet bij je?

Solliciteer dan bij De Bont Advocaten: ouderwets als het aankomt op werkplekken, maar vernieuwend op het gebied van inhoud, procesrecht en rechtsontwikkeling.

In onze vestiging in Breda hebben we ruimte voor een juridisch medewerker (advocaat-stagiaire in spé) die een vaste werkplek bij ons wil komen bezetten. We zijn op zoek naar een zelfstandige en inventieve teamplayer met overtuigingskracht.

Ambieer je een carrière waarbij rechtsbescherming op het gebied van het fiscale (straf)recht centraal staat, dan kijken we uit naar een gesprek met jou! Stuur je cv, cijferlijsten en motivatiebrief naar: info@debontadvocaten.nl.

Informatie

Voor meer informatie over ons kantoor verwijzen we je naar www.debontadvocaten.nl. Met vragen kun je terecht bij Anneke Nuyens. Kijk ook eens op www.debontspoton.nl.

De Bont Advocaten presenteert: de derde Dag van de belastingadviseur

Op dinsdag 21 november 2017 organiseert De Bont Advocaten de derde Dag van de belastingadviseur met als thema ‘een ongebruikelijke middag’. Inmiddels hebben we al ruim 100 aanmeldingen ontvangen. Er zijn nog enkele plaatsen beschikbaar. Ook u begroeten we graag in de Koninklijke Industrieele Groote Club te Amsterdam. Klik hier voor meer informatie.

Aanmelden kan via vanderdussen@debontadvocaten.nl

De derde Dag van de Belastingadviseur

De Bont Advocaten presenteert de derde Dag van de Belastingadviseur met als thema:

 ‘Een ongebruikelijke middag’  

waarin we u tezamen met een aantal inleiders van diverse (overheids)instanties zullen onderhouden over de verplichtingen onder andere voortvloeiend uit de Wwft, de Wta en de regelgeving voor adviseurs en accountants, als ook over de onverhoopte gevolgen bij het niet voldoen daaraan.

De Dag zal plaatsvinden op dinsdagmiddag 21 november 2017 te Amsterdam. Noteer deze datum alvast in uw agenda!

Binnenkort ontvangt u van ons het officiële programma met een overzicht van de sprekers.

Graag tot dan!

Deze save the date is in zoverre niet persoonlijk dat het u natuurlijk vrij staat deze onder de aandacht van uw collega’s te brengen.

De informatiebeschikking en de daaraan ten grondslag liggende informatie- en administratieverplichtingen

Een uitgave van Fed Fiscale Brochures.

De informatiebeschikking is een wettelijke mogelijkheid om buitenproportionele controles van de belastingdienst door de rechter te laten toetsen vóór de aanslag wordt opgelegd. Na de inwerkingtreding van deze nieuwe regelgeving is een stroom jurisprudentie ontstaan. Gabriëlla Ulrich, werkzaam bij het wetenschappelijk bureau van De Bont Advocaten, schreef met Roel Kerckhoffs het in december 2016 uitgegeven boek ‘De informatiebeschikking’. Deze uitgave geeft een totaaloverzicht van de nieuwe regelgeving én van de aan de informatiebeschikking ten grondslag liggende informatie- en administratieverplichtingen. Aan het einde van ieder hoofdstuk is een handig overzicht toegevoegd met alle relevante jurisprudentie en in de bijlagen vindt u de relevante wetteksten. Het boek is bijgewerkt tot 1 september 2016 en is de enige uitgave met een totaaloverzicht van deze regelgeving.

De uitgave is een handboek en geeft algemene informatie. Voor een passend antwoord op uw vragen over informatiebeschikkingen kunt u contact met ons opnemen.

De tweede Dag van de belastingadviseur

De Bont Advocaten presenteert de tweede Dag van de belastingadviseur met als thema:

Alle macht aan de overheid? Sinds wanneer zijn politici en ambtenaren heilig? 

Wij verwelkomen prof. mr. R.H. Happé en mr. W.J.M. Vennix als sprekers.

De Bont Advocaten heeft recentelijk ook de deuren geopend van een vestiging in Breda, daarom zal de Dag plaatsvinden in Breda, te weten in Hotel Nassau.
Wij ontmoeten u daar graag!

Donderdag 17 november 2016
Tijd: van 15.00 – 20.00 uur
Adres: Nieuwstraat 23, 4811 WV Breda

Aanmelden via vanderdussen@debontadvocaten.nl